Büyük gemiler limanlarda yük yığılmasını ne zaman artırır? 1.264 limanda bileşik Poisson öngörüsünün sınanması ve uğrak başına yükteki artışın ayrıştırılması, 2019–2026
When do large ships increase cargo bunching at ports? A test of the compound Poisson prediction at 1,264 ports and a decomposition of the rise in cargo per call, 2019–2026
Bu makale dergiye gönderim öncesinde hazırlık aşamasındadır. Dergi adı ve tam metin kabulden sonra eklenecektir.
Özet
Gemi büyüklüğündeki artışın limanlarda tepe yükleri artırdığı sıkça ileri sürülür, ancak bu iddia küresel bir liman örnekleminde ve kuramsal bir ölçüte karşı sınanmamıştır. Gemilerin rastgele aralıklarla geldiği ve rastgele büyüklükte yük taşıdığı bileşik Poisson modeli açık bir öngörü verir: günlük yük hacminin değişim katsayısının yük hacmine göre esnekliği −0,5, uğrak başına yüke göre esnekliği +0,5 olmalıdır. Bu çalışmada öngörü, uydu tabanlı gemi izleme verilerinden üretilen günlük liman kayıtlarıyla, 1.264 limanın 2019–2025 yıllık panelinde liman ve yıl sabit etkileriyle sınanmıştır. Tahmin edilen esneklikler −0,49 (standart hata 0,015) ve 0,43 (0,035) düzeyindedir. Günlük uğrak sayısının varyansının ortalamasına oranının ortancası 0,93 olup gemi gelişleri Poisson sürecinden ayırt edilemez; fazla varyans uğrak büyüklüklerinin eşitsizliğinden kaynaklanır. Modelin sezgiye aykırı sonucu da doğrulanmıştır: uğrak sayısı sabitken uğrak büyüklüğündeki artış yığılmayı etkilemez (esneklik −0,06); yığılma yalnızca aynı yük daha az uğrakla geldiğinde artar. Dünya toplamında 2019–2025 arasında uğrak başına yük %7,2 artmış ve yük hacmi büyümesinin, bitiş yılına bağlı olarak %49 ile %75 arasındaki bölümünü oluşturmuştur; ancak limanların yalnızca %29 kadarı daha az ve daha büyük uğrak örüntüsüne uyar. Uğrak büyümesi ortanca limanda günlük yığılmayı %1,8 artırmış, limanların %37 kadarında etki yüzde beşi aşmış, toplamda ise yük hacmi büyümesinin düzleştirici etkisiyle dengelenmiştir. Büyük gemilerin tepe yük etkisi gerçektir, basit bir kuralla hesaplanabilir ve yük hacmi artmadan uğrakları büyüyen limanlarda yoğunlaşır.
Anahtar kelimeler
gemi büyüklüğü; tepe yük; bileşik Poisson; liman uğrakları; uğrak başına yük; liman planlaması
EN: Ship size; Peak load; Compound Poisson; Port calls; Cargo per call; Port planning
Açık kod ve veri
Kod yükleniyor…